Azadlıq, vicdan və məsuliyyət

Hər bir həvəs imtinası artıq vicdanın dinamik mənbəyinə çevrilir, hər yeni imtina onun sərtliyini və dözümsüzlüyünü artırır və əgər biz vicdanın bizə məlum olan yaranma tarixi ilə daha yaxşı uzlaşdırmağı bacarsaydıq, paradoksal bir müddəaya qoşulmağa meylli olardıq: Vicdan həvəs imtinasının nəticəsidir; və ya: (bizə xaricdən qoyulan) həvəs imtinası vicdanı yaradır, sonra isə vicdan daha çox həvəs imtinası tələb edir. Əslində, bu müddəanın vicdanın verilmiş yaranma prosesinə qarşı ziddiyyəti o qədər də böyük deyil və biz onu daha da azaltmaq üçün bir yol görürük. — Kitab 13, «Mədəniyyətdəki narahatlıq»

Sosial ədalət, insanın özünə çox şeyi qadağan etməsi, beləliklə digərlərinin də bundan imtina etməli olması və ya eyni mənanı verən, bunu tələb edə bilməməsi deməkdir. Bu bərabərlik tələbi sosial vicdanın və vəzifə hissinin köküdür. — Kitab 12, «Kütlə psixologiyası və Mən təhlili»

İnsanın vəziyyəti yaxşı olduqda, onun vicdanı da yumşaq olur və Mənə bir çox şeyə yol verir; lakin onu bir bədbəxtlik vurduqda, özünə qapanır, günahkarlığını tanıyır, vicdan tələblərini artırır, özünə imtinalar qoyur və tövbələr vasitəsilə özünü cəzalandırır. Bütün xalqlar da eyni şəkildə davranmış və hələ də belə davranırlar. — Kitab 13, «Mədəniyyətdəki narahatlıq»