2 aprel 1909 — Yunq Freydə — Vyana günlərinin xatirəsi və işlər barədə

Hörmətli professor Freyd,

Burghölzli-Sürix, 2 aprel 1909

Qayğı, xəstələr və gündəlik həyatın bütün digər yükü yenidən üzərimə gəldi və ilk 2 gün məni tamamilə əzdi. İndi yavaş-yavaş özümə gəlirəm və Vyana günlərinin xatirəsindən zövq almağa başlayıram. Ümid edirəm ki, ayrı çap nüsxələrim çərşənbə axşamı axşamı üçün vaxtında Sizə çatdı?

12 aprel.

10 günlük fasilədən sonra nəhayət məktubumu davam etdirə bildim. Bu aradan görünür ki, yuxarıdakı şikayət vaxtsız olub, çünki həmişəki kimi daha pisi gəldi. Bu gün son pis günü də arxada qoydum. Bütün Pasxa bayramı boyunca, başqaları gəzintidə olanda, mən yalnız bir gün təmiz hava ala bildim. 15-də mütləq özümü azad edib velosiped turuma başlayacağam. Vyanadan bəri heç bir elmi iş mümkün olmayıb. Amma təcrübəmdə çox şeyə nail oldum. Hazırda dəlicəsinə maraqlı bir iş məni işgəncə çarxına çəkib. Bəzi simptomlar şübhəli dərəcədə orqanik sərhədə yaxınlaşır (beyin şişi?), lakin hamısı qaranlıq şəkildə duyulan psixogen dərinliyin üzərində dolaşır, belə ki, onları təhlil edərkən bütün şübhələr unudulur. Bu işdə birinci dərəcəli spiritistik hadisələr baş verir, hələlik yalnız bir dəfə

«Letters», red. G. Adler, cild 1-də çap olunub.

mənim iştirakımla. Bütövlükdə çox qəribə təəssürat yaradır. «Xəstə adam öldürən Sara, Raguelin qızıdır.»

Sizə danışdığım iş — pis göz, paranoyak təəssürat — belə aydınlaşdı. Son sevgilisi tərəfindən tərk edilib, o da tamamilə patoloji (D. pr.?); əvvəlki sevgilisi tərəfindən də tərk edilib — bu isə hətta bir il psixiatrik xəstəxanada yatıb. İndi infantil nümunə: atasını və anasını demək olar ki, tanımayıb, əvəzində özündən 8 yaş böyük qardaşını sevib, o da 22 yaşında katatonik olub. Beləliklə, psixoloji stereotip özünü doğruldur. Siz dediniz ki, xəstə sadəcə D. pr.-i təqlid edir; indi nümunə tapıldı.

Vyanadan ayrılanda Sizinlə keçirdiyim son axşam üzündən müəyyən sentiments d'incomplétude ilə əzab çəkirdim. Mənə elə gəldi ki, mənim ruh çağırma işlərim Sizə tamamilə axmaq göründü və bəlkə də Fliss bənzətməsi üzündən xoşagəlməz oldu. (Dəlilik!) Lakin bu yaxınlarda son adı çəkilən xəstə haqqında təəssüratım yenidən güclə məni vurdu. Arvadıma bu barədə danışdığım da onda ən dərin təəssürat yaratdı. Hiss edirdim ki, bütün bunların altında xüsusi bir kompleks olmalıdır, insandakı perspektiv meyllərlə bağlı universal bir kompleks. Əgər «psixoanaliz» varsa, deməli, eyni qanunlara görə gələcək hadisələri yaradan «psixosintez» də olmalıdır. (Görürəm ki, elə yazıram, sanki fikir uçuşum var.) Psixosintezə doğru sıçrayış xəstəmin şəxsiyyəti vasitəsilə gedir, onun şüursuzu hazırda yeni bir stereotip hazırlayır, görünür, heç nə mane olmur, xaricdən gələn hər şey sanki kompleksə uyğun olaraq ona uyğunlaşır. (Deməli, perspektiv meylin obyektiv təsiri ideyası!)

Sizinlə o son axşam, çox xoşbəxtlikdən, məni daxilən Sizin ata hakimiyyətinizin boğucu hissindən azad etdi. Şüursuzum bu təəssüratı böyük bir yuxu ilə qeyd etdi, o yuxu bir neçə gün məni məşğul edib və indicə təhlilini bitirdim. Ümid edirəm ki, indi bütün lazımsız yüklərdən azadam. Sizin işiniz mütləq və qaçılmaz olaraq çiçəklənəcək, bunu mənə hamiləlik fantaziyalarım deyir, o fantaziyaları da xoşbəxtlikdən Siz axırda tutdunuz. İtaliyadan qayıdan kimi müsbət işə başlayacağam, ilk növbədə Jahrbuch üçün.

Ümid edirəm ki, Pasxa bayramını yaxşı keçirdiniz və özünüzü daha yaxşı hiss edirsiniz.

N. Ossipov, Moskvadakı psixiatrik Universitet Klinikasının baş həkimi, işlərimiz haqqında gözəl bir hesabat dərc edib. Görünür, bizim xəttimizlə işləyirlər.

Eşitdim ki, Abraham bəzi başqaları ilə birlikdə «psixoanalitik sorğu vərəqi» buraxıb. Ümid edək ki, bu yalandır!

Ən səmimi salamlarla,

Minnətdarlıqla Sizin, Yunq